【VX88】 Link vào VX88 Casino mới nhất 2025 ✔️

NGUYÔN TR�êNG GIANG

Th�ng 7/2002, trong qu� tr�nh thi c�ng c�c giÕng khoan cÊp n�íc sinh ho�t cho x� TriÖu ��i, huyÖn TriÖu Phong, tØnh Qu�ng TrÞ, �o�n �CTV- �CCT 708 thuéc Li�n ®o�n �CTV � �CCT miÒn B�c ®� b�t gÆp mét nguån n�íc kho�ng carbonic tù phun víi l�u l�îng lín, �p lùc cao tõ lç khoan T�.4. �©y l� mét ph�t hiÖn lý thó, cã ý nghÜa khoa häc v� thùc tiÔn. D�íi ®©y xin giíi thiÖu mét sè th�ng tin s� bé vÒ nguån n�íc kho�ng (NK) n�y.

�ÆC �IÓM �ÞA CHÊT V� KIÕN T�O VïNG TRIÖU ��I

Vïng TriÖu ��i n�m trong d�i ®ång b�ng ven biÓn Qu�ng TrÞ, c�ch thÞ x� ��ng H� kho�ng 7 km vÒ phÝa ®�ng b�c, phÝa t©y gi�p s�ng Th�ch H�n, phÝa ®�ng gi�p biÓn , diÖn tÝch 910 ha (xem h�nh vÏ). To�n bé bÒ mÆt cña vïng ®�îc phñ bëi trÇm tÝch s�ng-biÓn Holocen trung (amQ₂²) gåm sÐt lÉn c�t, sÐt bïn h�u c� xen c�t th�ch anh m�u x�m chøa vá sß, èc. ChiÒu d�y thay ®æi tõ 20,3 m (LK.423) ®Õn 28,7 m (LK.410). PhÝa d�íi l� trÇm tÝch s�ng-biÓn Pleistocen (amQ₁) gåm c�t s�n, sái, cuéi th�ch anh m�u x�m v�ng, x�m n©u. ChiÒu d�y tõ 16,2 m (LK.410) ®Õn 48,2 m (LK.423). TiÕp theo l� trÇm tÝch Neogen gåm sÐt kÕt, c�t kÕt lÉn t�p chÊt h�u c� m�u x�m tro, cuéi sái kÕt m�u x�m tro, x�m v�ng, g�n kÕt yÕu. ChiÒu d�y ph�t hiÖn t�i LK.410 l� 24 m v� t�i LK.432 - lín h�n 48 m. D�íi cïng l� trÇm tÝch hÖ tÇng Cß Bai (D_2-3 cb) gåm ®� v�i ph©n líp m�u x�m, x�m sÉm (theo B�o c�o t�m kiÕm n�íc d�íi ®Êt vïng ��ng H�, Qu�ng TrÞ cña �o�n 708, 1984).

VÒ mÆt kiÕn t�o, vïng TriÖu ��i n�m ë r�a b�c cña phô ®íi HuÕ, ®íi B�nh-TrÞ-Thi�n, ®�îc giíi h�n bëi ®øt g�y T©n L©m - Cöa ViÖt ë phÝa b�c v� mét ®øt g�y thø 2 ch�y gÇn song song v� c�ch ®øt g�y thø nhÊt kho�ng 5 km vÒ phÝa nam. Theo dù ®o�n, ®©y l� vïng ph©n bè c�c ®� v�i hÖ tÇng Cß Bai (b�t gÆp ë LK.415 c�ch Phó T�i 4 km vÒ phÝa t©y - t©y nam). Xa h�n vÒ phÝa t©y, s�ng Th�ch H�n kÐo vÒ ��ng H� l� diÖn ph©n bè c�c th�nh t�o biÕn chÊt hÖ tÇng Long ��i (O₃ � S₁ l®₃). Nh� vËy cã thÓ nhËn ®Þnh Phó T�i n�m trong ph�m vi �nh h�ëng cña 2 hÖ thèng ®øt g�y n�u tr�n v� ®íi tiÕp xóc gi�a c�c hÖ tÇng Cß Bai, Long ��i, li�n quan víi sù h�nh th�nh nguån n�íc kho�ng.

Lç khoan T�.4 Phó T�i n�m ë to� ®é ®Þa lý j = 16^o50�10��, l = 107^o09�30��, chiÒu s©u 66 m, cét ®Þa tÇng tõ tr�n xuèng d�íi nh� sau:

0-28 m: sÐt pha, c�t pha, c�t m�u x�m n©u, x�m v�ng rêi r�c. �o�n 14,5-20,5 m l� sÐt dÎo qu�nh.

28-53 m: c�t pha, sÐt pha m�u x�m tr�ng, x�m v�ng, h�t mÞn.

53-54 m: sÐt m�u x�m tro, x�m ®en, dÎo qu�nh, chøa th©n c©y môc.

54-66 m: c�t pha m�u x�m tro, x�m ®en. C�t h�t nhá ®Õn th�, g�n kÕt yÕu.

Lç khoan ®�îc chèng èng ®Õn ®�y, èng läc ®�îc m�c trong ®o�n 52-62 m.

Ng�y 5/7/2002, sau khi lç khoan T�.4 ®�îc thæi röa s�ch, n�íc tù phun l�n rÊt cao ë tr�ng th�i tù nhi�n ®�t xÊp xØ 8 m. Ng�y 11/7/2002 �o�n 708 ®� tiÕn h�nh x� n�íc thÝ nghiÖm ë 2 ®é cao miÖng èng chèng b�ng + 0,62 m v� + 4,54 m, ®�t l�u l�îng t��ng øng b�ng 25 l/s v� 20 l/s. ChiÒu cao �p lùc: 22,89 m tr�n mÆt ®Êt. NhiÖt ®é cña n�íc ®o t�i miÖng lç khoan: 29^oC. �� lÊy 3 mÉu n�íc göi ®i ph©n tÝch ë c�c phßng thÝ nghiÖm kh�c nhau cho kÕt qu� nh� sau:

- Phßng ThÝ nghiÖm Së Khoa häc, C�ng nghÖ v� M�i tr�êng tØnh Qu�ng TrÞ: cÆn sÊy kh� = 0,686 g/l, h�m l�îng s�t = 7,32 mg/l. C�c th�nh phÇn kh�c b�o ®�m ti�u chuÈn n�íc sinh ho�t.

- T�i Trung t©m Ph©n tÝch - ThÝ nghiÖm ��i häc HuÕ: cÆn sÊy kh� = 0,56 g/l, h�m l�îng khÝ CO₂ tù do = 220 mg/l. C�c nguy�n tè vi l�îng b�o ®�m y�u cÇu vÖ sinh n�íc uèng. Th�nh phÇn ho� häc cña n�íc: bicarbonat � clorur natri -calci.

- T�i Phßng ThÝ nghiÖm ViÖn KHKT h�t nh©n: cÆn sÊy kh� = 0,7 g/l, khÝ CO₂ tù do = 1186 mg/l, pH = 6,7� N�íc cã chøa c�c nguy�n tè vi l�îng Br, I, F nh�ng h�m l�îng rÊt nhá, ch�a ®�t ti�u chuÈn xÕp lo�i n�íc kho�ng. H�m l�îng c�c nguy�n tè v� hîp chÊt ®éc h�i ®Òu nhá h�n giíi h�n cho phÐp ®èi víi n�íc uèng. Th�nh phÇn ho� häc cña n�íc: bicarbonat-clorur natri -calci.

Tõ nh�ng kÕt qu� ph©n tÝch n�u tr�n, cã thÓ s� bé xÕp nguån n�íc ë lç khoan T�.4 l� n�íc kho�ng carbonic, kiÓu ho� häc bicarbonat- clorur natr - calci, ®é kho�ng ho� nhá, nhiÖt ®é thÊp.

Víi møc ®é nghi�n cøu cßn rÊt s� l�îc hiÖn nay ch�a thÓ ®�a ra mét nhËn ®Þnh ch�c ch�n n�o vÒ nguån gèc v� ®iÒu ki�n th�nh t�o nguån n�íc kho�ng Phó B�i. Tuy nhi�n dùa tr�n lý thuyÕt vÒ sù th�nh t�o n�íc kho�ng carbonic, còng nh� b�ng ph��ng ph�p so s�nh t��ng tù víi c�c nguån n�íc kho�ng carbonic ®� biÕt tr�n thÕ giíi v� trong n�íc cã thÓ dù ®o�n khÝ CO₂ trong n�íc kho�ng cã nguån gèc tõ d�íi s©u, theo c�c ®øt g�y ®i l�n, ho� tan v�o n�íc trong c�c tÇng chøa n�íc b�n tr�n, t�o th�nh mét vßm tÝch tô n�íc b�o ho� khÝ CO₂. KiÓu má ®�îc h�nh th�nh b�ng c� chÕ nh� vËy ®�îc gäi l� má ti�m nhËp. Do ®�îc b�o ho� khÝ, tû träng cña n�íc gi�m n�n bÞ ®Èy l�n tr�n víi �p lùc lín. Khi cã ®�êng tho�t nh� lç khoan T�.4, n�íc phun tr�o l�n mÆt ®Êt. ChiÒu cao cét n�íc tuú thuéc v�o ®é phong phó n�íc v� ®é b�o ho� khÝ.

CÇn nãi th�m l� ë c�c vïng l©n cËn còng cã nhiÒu lç khoan gÆp n�íc �p lùc, nh�ng mùc n�íc chØ d©ng cao tr�n mÆt ®Êt tõ 0,2 m ®Õn 1,3 m (nh� c�c lç khoan QT.9, QT.13, QT.14, QT.15 ë Gio Linh) kh�ng chøa khÝ. Ngay c�c lç khkoan T�.1, T�.2, T�.3 thi c�ng ®ång thêi v� gÇn víi lç khoan T�.4 trong ph�m vi vïng TriÖu ��i còng kh�ng gÆp n�íc kho�ng. �iÒu ®ã cho thÊy má n�íc kho�ng cã diÖn ph©n bè côc bé, cã thÓ chØ b�m theo mét nh�nh ®øt g�y n�o ®ã m� hiÖn nay ch�a ph�t hiÖn ®Çy ®ñ.

KÕT LUËN V� KIÕN NGHÞ

ViÖc ph�t hiÖn ra nguån n�íc kho�ng Phó B�i l� mét sù kiÖn cã ý nghÜa ®Æc biÖt v� ®©y l� nguån n�íc kho�ng carbonic duy nhÊt ®�îc t�m thÊy ë miÒn Trung Trung Bé tÝnh ®Õn thêi ®iÓm hiÖn t�i. Nã më ra mét triÓn väng s�ng sña cho viÖc t�m kiÕm lo�i n�íc kho�ng quý n�y ë nh�ng vïng kh�c cã ®iÒu kiÖn t��ng tù trong miÒn. VÒ mÆt thùc

tiÔn, víi t�c dông ®a d�ng: ch�a bÖnh, ®iÒu d�ìng, ®ãng chai, du lÞch, t�ch khÝ CO₂, nu�i t�o�., n�íc kho�ng Phó B�i cã kh� n�ng ®�p øng c�c y�u cÇu sö dông réng r�i, ®Æc biÖt l� ®èi víi vïng Qu�ng TrÞ - mét trung t©m kinh tÕ - du lÞch ®ang ph�t triÓn ë miÒn Trung. Dï sao mäi sù ®�nh gi�, nhËn ®Þnh ë tr�n chØ l� nh�ng ý kiÕn rÊt s� bé dùa tr�n nh�ng t�i liÖu nghi�n cøu Ýt ái. V� vËy ®Ó cã thÓ ®�a nguån n�íc kho�ng n�y v�o khai th�c sö dông cã hiÖu qu� trong thêi gian tíi cÇn ®Çu t� nghi�n cøa mét c�ch chi tiÕt h�n, nh�m x�c ®Þnh mét c�ch ®Çy ®ñ vÒ chÊt l�îng còng nh� tr� l�îng má.